وبلاگ سازمان بین المللی دانشگاهیان
تصاویری از دیوار برلین

دیوار برلین و تمام حقایق پیرامون آن

 

۹ نوامر سال‌روز فروپاشی دیوار برلین ، ارثیه جنگ جهانی دوم پس از ۲۸ سال

برلین عامل یورش چهار کشور بود. بعد از جنگ جهانی دوم در سال ۱۹۴۷ چهار کشور اصلی و پیروز در جنگ یعنی  انگلیس، شوروی، آمریکا و فرانسه طی کنفرانس «یالتا» که به کنفرانس «تقسیم جهان به ویژه آلمان» مشهور شد. اقدام به تقسیم کشور آلمان (بخصوص برلین پایتخت آلمان) به عنوان کشور شکست خورده نمودند. آن‌ها آلمان را به چهار بخش مجزا تقسیم نمودند.

با اینکه تمام شهر برلین در بخش حاکمیت شوروی قرار دادشت اما به دلیل اهمیت ویژه این شهر و پایتخت بودنش، تصمیم گرفتند همه آن را اداره کنند. در ابتدا این شهر توسط کمیسیونی متشکل از هر چهار کشور که ریاست آن گردشی و هر ماه یکی از این چهار کشور باشند اداره شود. پس از چند ماه قرار شد قسمت شرقی برلین تحت اختیار اتحاد جماهیر شوروی بماند اما قسمت شرقی آن توسط سه کشور پیروز دیگر رهبری شود.

 

 جمهوری فدرال آلمان و جمهوری دموکراتیک آلمان

در سال ۱۹۴۸ سه کشور انگلیس، آمریکا  فرانسه نواحی تحت اختیار خود را با نام «جمهوری فدرال آلمان» معروف به آلمان غربی را تشکیل دادند. ۱ سال بعد یعنی در ۷ اکتبر سال ۱۹۴۹ شوروی نیز نواحی تحت اختیار خود را یکپارچه کرده و نام «جمهوری دموکراتیک آلمان» را بر آن نهاد که به آلمان شرقی معروف شد.

با حاکمیت کمونیست‌ها بر برلین شرفی، شرایط معیشتی و اجتماعی مردم در این قسمت دچار مشکلات فراوانی شد. به گونه ‌ای که طی آمارهای موجود تعداد ۵٫۲ میلیون نفر بین سال‌های ۱۹۴۸-۱۹۶۱ از برلین شرقی به برلین غربی مهاجرت کردند. از آنجا که بیشتر مهاجرین روشنفکران جامعه، استادان، کارشناسان و کارگران متخصص بودند این امر دولت آلمان شرقی را در معرض فروپاشی و دولت آلمان غربی را با مشکلات فراوانی روبه رو کرد.

 

دیوار حافظ ضد فاشیست

در سال ۱۹۶۱ به دستور «نیکیتا خروشچف»، رهبر اتحاد جماهر شوروی، دیوار برلین با طول ۱۵۵ کیلومتر که ۴۵ کیلومتر آن از وسط شهر می‌گذشت ایجاد شد. این دیوار معروف به پرده آهنین با ارتفاع ۳-۲ متر  مجهز به سیم‌های خاردار الکتریسیته دار و یا نیزه های بلند و با هدف کنترل تردد بین دو برلین شرقی و غربی توسط نیروی نظامی آلمان شرقی در روز۱۳ آگوست سال ۱۹۶۱  ایجاد شد.

جالب آنکه در ابتدا  دولت آلمان شرقی ادعا می‌کرد  هدفش از ساخت این دیوار ممانعت از اعمال جاسوسی و تخریبگری آلمان غربی است.

ساخت این دیوار چنان با سرعت انجام شد که بسیاری از خانواده‌ها که در بخش‌های مختلف برلین زندگی ‌می‌کردند برای ۲۸ سال  از یکدیگر دور افتادند. عمر بسیاری از این افراد به قدری نبود که فروپاشی دیوار برلین را ببینند. تمام مجاری ارتباطی بین این دو شهر اعم از خط تلفن و جاده‌ها قطع شدند. حتی در روز های بعد در مقابل پنجره ساختمان های کنار دو مرز دیوار کشیدند!

 

تصویر فضایی از دیوار برلین (خط زرد محل ایحاد دیوار است)

فرار از نوار مرگ

دیوار برلین در واقع دو دیوار بود که بین آن‌ها ۱۴۰ متر فاصله داشت که به نام نوار مرگ شناخته می‌شد. در این مرز ۱۴ هزار نطامی و ۶ هزار سگ شکاری و تربیت شده مشغول به حفاظت از دیوار بودند. در این سال‌ها نزدیک به ۲۰۰ نفر در حین فرار از طریق این دیوار جان خود را باختند.
۸۰ درصد آن‌ها زیر ۳۰ سال سن داشتند و ۳۰ نفر از آن‌ها اصلا قصد فرار نداشتند. ۸ تن از آن‌ها هم زن بودند.
البته نزدیک به ۵۰۰۰ نفر هم توانستند با موفقیت طی این ۲۸ سال از این دیوار بگذرند. از فرار از طریق تونل‌های زیر زمینی و فاضلاب ها که مرسوم‌ترین راه فرار بود تا فرار از طریق انداختن کابلی فلزی روی پشت بام دو ساختمان و یا پرواز با هواپیما و … . همگی ابتکار مردمی بود که با بلندتر شدن دیوار، ابتکار و کوششان هم دوچندان می‌شد.

 

دیوار برلین بخاطر یک اشتباه از هم پاشید!

«اریک هونکر» رهبر آلمان شرقی از سمت خود کناره گیری کرد و «ایگون کرنس» جانشین او شد. وی تصمیم گرفت تا اقدام به صدور ویزای مسافرتی جهت تردد بین دو آلمان شرقی و غربی کند. در مصاحبه‌ای در کنفرانسی که در ۹ نوامر سال ۱۹۸۹ توسط «گونتر شبافسکی» از آلمان شرقی گرفته شد، وی بی مقدمه اعلام کرد که سیاست عدم اخذ ویزا مسافرتی را کنار خواهیم گذاشت. وقتی از او در مورد زمان اجرای این قانون پرسیدند وی پاسخ داد: به سرعت و بدون هیچ‌گونه تاخیری!

اما در اصل این سیاست را قرار بود روز بعد اعلام نمایند و نیازمند عبور از فرآیند طولانی اخذ ویزا بود. این پاسخ به همراه گزارش غلط رسانه‌ها باعث شد تا مردم شبانه پشت دیوار ها جمع شوند و خواهان باز کردن دیوار شوند. «هارالد جاگر» افسر مسؤل که به تازگی متوجه سرطان خود شده بود و در انتظار پاسخ نهایی آزمایش خود بود از آنجا که از حالت روحی روانی مناسبی در آن شب برخوردار نبود با صلاح دید خود مرز را باز کرد و سایر افسران هم که با توهین مردم مواجه بودند پیرو هارالد جاگر مرزها را گشودند.

 

نقاشی روی دیوار برلین

 دو ماه پس از فروپاشی دیوار، «کانی علوی» نقاش ایرانی تصمیم به رسم نقاشی بر روی آن گرفت. در ادامه نقاش‌های دیگری هم از طریق اطلاعیه رادیویی و تلوزیونی علوی از این عمل داوطلبانه  مطلع شدند و در نهایت پس از پنج- شش ماه روی ۱۳۰۰ متر از دیوارها نقاشی شد.
در حال حاضر ۳۴ قطعه از این دیوار که نماد جنگ سرد دو آلمان است، در موزه نگهداری می‌شود.

 

روابط عمومی سازمان بین المللی دانشگاهیان

اضافه کردن نظر